Version 4.0 • See the
errata page for any corrections and
the date of change
About the license and Creative Commons
Creative Commons Corporation ("Creative Commons") is not a law firm
and does not provide legal services or legal advice. Distribution of
Creative Commons public licenses does not create a lawyer-client or
other relationship. Creative Commons makes its licenses and related
information available on an "as-is" basis. Creative Commons gives no
warranties regarding its licenses, any material licensed under their
terms and conditions, or any related information. Creative Commons
disclaims all liability for damages resulting from their use to the
fullest extent possible.
Creative Commons public licenses provide a standard set of terms and
conditions that creators and other rights holders may use to share
original works of authorship and other material subject to copyright
and certain other rights specified in the public license below. The
following considerations are for informational purposes only, are
not exhaustive, and do not form part of our licenses.
Our public licenses are intended for use by those authorized to give
the public permission to use material in ways otherwise restricted
by copyright and certain other rights. Our licenses are irrevocable.
Licensors should read and understand the terms and conditions of the
license they choose before applying it. Licensors should also secure
all rights necessary before applying our licenses so that the public
can reuse the material as expected. Licensors should clearly mark
any material not subject to the license. This includes other
CC-licensed material, or material used under an exception or
limitation to copyright.
More considerations for licensors.
By using one of our public licenses, a licensor grants the public
permission to use the licensed material under specified terms and
conditions. If the licensor’s permission is not necessary for any
reason–for example, because of any applicable exception or
limitation to copyright–then that use is not regulated by the
license. Our licenses grant only permissions under copyright and
certain other rights that a licensor has authority to grant. Use of
the licensed material may still be restricted for other reasons,
including because others have copyright or other rights in the
material. A licensor may make special requests, such as asking that
all changes be marked or described. Although not required by our
licenses, you are encouraged to respect those requests where
reasonable.
More considerations for the public.
Tautohu Matatiki 4.0 ā-Ao
Mā te whakamahi i Ngā Motika Kua Raihanatia (he mea tautuhi i raro
nei), ka whakaae Koe kia herea e ngā ture me ngā herenga o tēnei
Raihana Tūmatanui ā-Ao Tautohu Matatiki Creative Commons 4.0
("Raihana Tūmatanui"). Ki te whanuitanga e whakaarohia ai tēnei
Raihana Tūmatanui hei kirimana, ka tukuna ki a Koe Ngā Motika Kua
Raihanatia i runga i Tō whakaaetanga ki ēnei ture me ngā herenga, ā,
ka tuku te Kaituku Raihana ki a Koe aua motika i runga anō i ngā
huanga e whiwhi te Kaituku Raihana mō tāna whakawātea i Ngā Rawa Kua
Raihanatia i raro i aua ture me ngā herenga.
Wāhanga 1 – Ngā Whakamāramatanga.
-
Ko te tikanga o
Ngā Rawa Kua Urutaua ko ērā rawa kei raro i te
Manatārua me ngā Motika Rite he mea ahu mai i Ngā Rawa Kua
Raihanatia, ko aua rawa rānei te pūtake, ā, he mea whakamāori,
whakarerekē, whakaraupapa, panoni, huri kē rānei aua Rawa Kua
Raihanatia mā te āhua e hiahiatia ai te whakaaetanga i raro i te
Manatārua me ngā Motika Rite e puritia ana e te Kaituku Raihana.
Mō te pūtake o tēnei Raihana Tūmatanui, e noho ai te Rawa Kua
Raihanatia he mahi puoro, he whakakitenga, he hopukanga oro rānei,
e whakaputaina ana Ngā Rawa Kua Urutaua i ngā wā katoa e tukutahi
tahitia ai aua Rawa Kua Raihanatia ki tētahi atahanga nekeneke.
-
Ko te tikanga o tā te
Raihana Kaiurutau ko te raihana māu e whakahāngai
ki Tō Manatārua me ngā Motika Rite i Ō takoha ki Ngā Rawa Kua
Urutaua e ai ki ngā ture me ngā herenga o tēnei Raihana Tūmatanui.
-
Ko te tikanga o te
Manatārua me ngā Motika Rite ko ngā motika
manatārua, ngā motika rite hoki/rānei e tino pātata ana ki te
manatārua, tae atu, me te kore herenga, ki te whakakitenga, te
whakapāho, te hopukanga oro, me ngā Motika Pātengi Raraunga Momo
Takitahi, me te kore aro ki te āhua e waitohua ai, e whakarōpūhia
ai rānei aua motika. Mō ngā pūtake o tēnei Raihana Tūmatanui,
ehara ngā motika he mea tautuhi i te Wāhanga
2(b)(1)-(2) i te Manatārua me Ngā Motika Rite.
-
Ko te tikanga o
Ngā Tikanga Hangarau Tōtika ko ērā tikanga e kore
rawa e taea, ina ngaro tētahi mana tika, te karo i raro i ngā ture
whakatutuki herenga kei te Upoko 11 o te WIPO Copyright Treaty i
whakamanaia i te 20 o Hakihea, 1996, i ētahi atu whakaaetanga ā-ao
rite hoki/rānei.
-
Ko te tikanga o
Ngā Aweretanga me ngā Whāititanga ko te
whakamahi me te whakarite i runga i te tōkeke, ko tētahi atu
aweretanga hoki/rānei, whāititanga rānei ki te Manatārua me Ngā
Motika Rite e hāngai ana ki Tō whakamahi i Ngā Rawa Kua
Raihanatia.
-
Ko te tikanga o
Ngā Rawa Kua Raihanatia ko te mahi toi, mahi
tuhinga rānei, te pātengi raraunga, ētahi atu rawa rānei i hoatu
ai e te Kaituku Raihana ki tēnei Raihana Tūmatanui.
-
Ko te tikanga o
Ngā Motika Kua Raihanatia ko ngā motika i tukuna
ki a Koe i runga anō i ngā ture me ngā herenga o te Raihana
Tūmatanui, e whāiti ana ki te katoa o te Manatārua me Ngā Motika
Rite e hāngai ana ki Tō whakamahi i Ngā Rawa Kua Raihanatia, ā,
kei te Kaituku Raihana te mana tuku raihana.
-
Ko te tikanga o te
Kaituku Raihana ko te tangata, ngā tāngata,
te/ngā hinonga rānei e tuku motika ana i raro i tēnei Raihana
Tūmatanui.
-
Ko te tikanga o te
Tiritiri ko te whakarato rawa ki te iwi whānui mā
te katoa o ngā ara, tukanga rānei e hiahia whakaaetanga ana i raro
i Ngā Motika Kua Raihanatia, pēnei i te tāruarua, te whakaaturanga
tūmatanui, te whakakitenga tūmatanui, te tohatoha, te whakahōrapa,
te whakawhitiwhiti, te kawe mai, me te whakawātea i ngā rawa ki te
iwi whānui mā ngā ara hoki e āhei ai te iwi whānui te uru ki aua
rawa ahakoa te wāhi, te wā rānei e kowhiri ana rātou.
-
Ko te tikanga o
Ngā Motika Pātengi Raraunga Momo Takitahi ko ngā
motika hāunga te manatārua ka puta i te Whakaritenga 96/9/EC o te
Pāremata Uropi me te Kaunihera o te 11 o Poutūterangi 1996 mō te
parenga ā-ture o ngā pātengi raraunga, ahakoa kua whakatikahia,
kua whakakapia hoki/rānei, me ērā atu motika ōrite anō hoki ahakoa
kei hea i te ao.
-
Ko te tikanga o tūpou
Koe ko te tangata, te hinonga rānei e tuku ana i
Ngā Motika Kua Raihanatia i raro i tēnei Raihana Tūmatanui. He
tikanga hāngai tō te kupu Tō.
Wāhanga 2 – Te Whānuitanga.
-
Te tuku raihana..
-
I runga anō i ngā ture me ngā herenga o tēnei Raihana
Tūmatanui, ka tuku te Kaituku Raihana ki a Koe i tētahi
raihana puta noa i te ao, kāore he utu raihana, e kore ai e
āhei te tuku ki tangata kē, ehara i te motuhake, e kore ai e
taea te whakakore, mō te whakamahi i Ngā Motika Kua Raihanatia
i roto i Ngā Rawa Kua Raihanatia ki te:
-
tāruarua me te Tiritiri i te katoa, i te wāhi rānei o Ngā
Rawa Kua Raihanatia; me te
-
whakanao, te tāruarua, me te Tiritiri i Ngā Rawa Kua
Urutaua.
-
Ngā Aweretanga me ngā Whāititanga. Hei karo i
te rangirua, i ngā wahi kei reira he Aweretanga me ngā
Whāititanga ki Tō whakamahi, kāore e hāngai ana tēnei Raihana
Tūmatanui, ā, kāore koe e mate ki te tautuku ki ōna ture me
ōna herenga.
-
Te Roanga. E tautuhia ana te roanga mō tēnei
Raihana Tūmatanui i te wāhanga 6(a).
-
Ngā rawatā me ngā hōputu; ka whakaaetia ngā
whakarerekētanga hangarau. Ka tuku te Kaituku Raihana i te mana ki a Koe ki te
whakamahi i Ngā Motika Kua Raihanatia i roto i ngā rawatā
katoa me ngā hōputu katoa, ahakoa kua mōhiotia ināianei,
ahakoa ka hangaia ā muri atu rānei, ki te hanga hoki i ngā
whakarerekētanga hangarau e hiahiatia ana hei whakamahi i aua
motika. Ka whakakore te Kaituku Raihana, ka whakaae hoki/rānei
kia kaua ia e whakapuaki i tētahi motika, mana rānei ki te
whakakore i Tō hanga whakarerekētanga hangarau e hiahiatia ana
ki te whakamahi i Ngā Motika Kua Raihanatia, tae atu ki ngā
whakarerekētanga hangarau e hiahiatia ana ki te karo i Ngā
Tikanga Hangarau Tōtika. Mō ngā pūtake o tēnei Raihana
Tūmatanui, e kore rawa te hanga whakarerekētanga noa iho kua
whakamanaia e tēnei Wāhanga 2(a)(4) e
whakaputa i Ngā Rawa Kua Urutaua.
-
Ngā kaiwhiwhi o muri..
-
He tukunga mai i te Kaituku Raihana – Ngā Rawa Kua
Raihanatia. Ka whiwhi aunoa ia kaiwhiwhi o Ngā Rawa Kua Raihanatia
i te tukunga mai i te Kaituku Raihana ki te whakamahi i
Ngā Motika Kua Raihanatia i runga anō i ngā ture me ngā
herenga o tēnei Raihana Tūmatanui.
-
Kāore he whāititanga ki ngā kaiwhiwhi o muri.Kāore koe e āhei te tuku, te uta rānei i ngā ture me ngā
herenga tāpiri, rerekē rānei, te hoatu i ētahi Tikanga
Hangarau Tōtika, ki Ngā Rawa Kua Raihanatia, mēnā mā te
pēnā ka whakatikia te whakamahinga o Ngā Motika Kua
Raihanatia e tētahi kaiwhiwhi o Ngā Rawa Kua Raihanatia.
-
Kāore he tautokonga. Ehara tētahi mea i roto i tēnei Raihana Tūmatanui i te
whakaaetanga, kia kaua e whakaarohia rānei hei whakaaetanga,
ki te kī, ki te whakapae rānei, ko Koe, ko Tō whakamahi rānei
i Ngā Rawa Kua Raihanatia, e hono ana ki te Kaituku Raihana, e
tautokona ana, e whakamanaia ana, kua whakawhiwhia ki te tūnga
whaimana rānei e ia, e ētahi atu rānei he mea tautuhi kia
whiwhi i te tautohu matatiki mā te tikanga kei roto i te
Wāhanga 3(a)(1)(A)(i).
-
Ērā atu mōtika.
-
Kāore ngā motika matatika, pēnei i te motika ngākau tapatahi,
kāore hoki te whakaaturanga, te punanga, ētahi atu motika
whaiaro rite hoki/rānei, i te raihanatia i raro i tēnei
Raihana Tūmatanui; heoi, ka tino whakakore rawa atu te Kaituku
Raihana, ka whakaae hoki/rānei kia kaua e whakapuaki i ngā
motika pēnei e puritia ana e te Kaituku Raihana ki te
whānuitanga anake e hiahiatia kia tukuna Koe ki te whakamahi i
Ngā Motika Kua Raihanatia, engari kia kaua i tua atu.
-
Kāore ngā motika whakamana ā-ture me ngā motika moko i te
raihanatia i raro i tēnei Raihana Tūmatanui.
-
Ki te whānuitanga ka taea, e whakakore ana te Kaituku Raihana
i ngā motika ki te kohi utu raihana i a Koe mō te whakamahi i
Ngā Motika Kua Raihanatia, ahakoa mā te ara tika atu, ahakoa
mā tētahi rōpū kohi i raro i tētahi kaupapa tūao, kaupapa
ā-ture ka taea te whakakore, kaupapa raihanatanga whakature
rānei. I ērā atu āhuatanga katoa ka āta rāhui te Kaituku
Raihana i ngā motika ki te kohikohi i ngā utu motika pēnei.
Wāhanga 3 – Ngā Herenga Raihana.
Ka āhei Koe te whakamahi i Ngā Motika Kua Raihanatia e ai ki ēnei
herenga.
-
Te Tautohu Matatiki.
-
Mēnā ka Tiritiri Koe i Ngā Rawa Kua Raihanatia (tae atu ki
te whakamahi i roto i te āhua kua whakarerekētia), me mahi
rawa Koe i ēnei:
-
me pupuri rawa i ēnei mēnā kua whakaratohia e te Kaituku
Raihana i te taha o Ngā Rawa Kua Raihanatia:
-
te tuakiri o te/ngā kaihanga o Ngā Rawa Kua Raihanatia
me ērā atu kua tohua kia whiwhi i te tautohu matatiki,
ahakoa te momo whaitake, e tonoa ana e te Kaituku
Raihana (mā te ingoa kē anō hoki mēnā kua tohua kia
pērā);
- tētahi pānui manatārua;
-
tētahi pānui e kōrerotia ai tēnei Pānui Tūmatanui;
-
tētahi pānui e kōrerotia ai te karo pūtāhui;
-
tētahi URL, honongaitua rānei ki Ngā Rawa Kua
Raihanatia ki te whānuitanga ka taea;
-
me whakaatu rawa mēnā i whakarerekē Koe i Ngā Rawa Kua
Raihanatia me te pupuri whakaaturanga o ngā
whakarerekētanga o mua atu; ā,
-
me whakaatu rawa kua raihanatia Ngā Rawa Kua Raihanatia i
raro o tēnei Raihana Tūmatanui, me te tāuru i ngā kuputuhi
o tēnei Raihana Tūmatanui, te URL, te honongaitua rānei ki
taua raihana.
-
Ka āhei koe te whakatutuki i ngā herenga i te Wāhanga
3(a)(1) ahakoa he aha te ara whaitake, i
runga anō i te rawatā, te āhua, me te horopaki e tiria ai e
Koe Ngā Rawa Kua Raihanatia. Hei tauira, he mea whaitake pea
te whakatutuki i ngā herenga mā te whakarato i tētahi URL,
honongaitua rānei ki tētahi rauemi kei roto ko ngā mōhiohio e
hiahiatia ana.
-
Mēnā ka tonoa e te Kaituku Raihana, me tango rawa e Koe ngā
mōhiohio e hiahiatia ana e te Wāhanga
3(a)(1)(A) ki te whānuitanga ka taea.
-
Mēnā ka Tiritiri Koe i Ngā Rawa Kua Urutaua e whakaputaina e
Koe, kia kaua rawa te Raihana Kaiurutau e hoatu Koe i te ārai
i tā ngā kaiwhiwhi o Ngā Rawa Kua Urutaua tautuku ki tēnei
Raihana Tūmatanui.
Wāhanga 4 – Ngā Motika Pātengi Raraunga Momo Takitahi.
Ina kei roto i Ngā Motika Kua Raihanatia ko Ngā Motika Pātengi
Raraunga Momo Takitahi e hāngai ana ki Tō whakamahi i Ngā Rawa Kua
Raihanatia:
-
hei karo i te rangirua, ka tuku te Wāhanga
2(a)(1) i te motika ki a Koe ki te tango, te
whakamahi anō, te tāruarua, me te Tiritiri i te katoa, tētahi wāhi
nui rānei o ngā ihirangi o te pātengi raraunga;
-
mēnā ka whakauru Koe i te katoa, i tētahi wāhi nui rānei o ngā
ihirangi pātengi raraunga ki roto i tētahi pātengi raraunga e whai
Motika Pātengi Raraunga Momo Takitahi ai Koe, ka mutu ko taua
pātengi raraunga e whai Motika Pātengi Raraunga Momo Takitahi ai
Koe (engari kaua ōna ihirangi) he Rawa Kua Urutaua; ā,
-
me tautuku Koe ki ngā herenga i te Wāhanga
3(a) mēnā ka Tiritiri Koe i te katoa, i tētahi
wāhi nui rānei o ngā ihirangi o te pātengi raraunga.
Hei karo i te rangirua, ka āpiti tēnei Wāhanga
4 me te kore e whakakapi i Ō herenga i raro i
tēnei Raihana Tūmatanui i ngā āhuatanga kei roto i Ngā Motika Kua
Raihanatia ētahi atu Motika Manatārua, Motika Rite hoki.
Wāhanga 5 – Te Karo Pūtāhui me te Whakawhāiti Taunahatanga.
-
Ka tuku te Kaituku Raihana, engari rawa mēnā ka whakahaeretia
motuhaketia e te Kaituku Raihana, ki te whānuitanga ka taea, i
Ngā Rawa Kua Raihanatia ki tōna āhua tonu, mēnā ka wātea i taua
wā, ā, kāore ia e tuku kī taurangi, pūtāhui ahakoa te momo mō
Ngā Rawa Kua Raihanatia, ahakoa mā te kī mārama, mā te whakapae,
mā te ture, mā tētahi atu āhua rānei. Kei roto i tēnei, me te
kore herenga, ngā pūtāhui taitara, te pai hei hoko, te rite mō
tētahi kaupapa ake, te kore takahitanga, te korenga o ngā makenu
torohū, o ētahi atu makenu rānei, te tōtikatanga, te whai hapa,
te kore whai hapa rānei, ahakoa ka mōhiotia, kāore rānei, ahakoa
ka kitea ā tōna wā, kāore rānei. I ngā āhuatanga kāore e
whakaaetia ngā karo pūtāhui katoa, tētahi wāhi rānei, kāore pea
tēnei karo e hāngai ki a Koe.
-
Ki te whānuitanga ka taea, ahakoa te āhuatanga, e kore te
Kaituku Raihana e herea ki a Koe i raro i tetahi ariā ā-ture
(tae atu, me te kore herenga, ki te whakahapanga), i raro i
tētahi atu mea rānei, mō ngā moni ngaro torotika, motuhake, ka
hua ake, whakawhiu, whakatūpato, tētahi atu moni ngaro rānei, mō
ngā utunga, ngā rarunga rānei ka hua ake i tēnei Raihana
Tūmatanui, i te whakamahinga rānei o Ngā Rawa Kua Raihanatia,
ahakoa kua whakamōhiotia te Kaituku Raihana tērā pea ka tūpono
ngā moni ngaro, ngā utunga, ngā rarunga pēnei rānei. I ngā
āhuatanga kāore e whakaaetia ngā karo pūtāhui katoa, tētahi wāhi
rānei, kāore pea tēnei karo e hāngai ki a Koe.
-
Kia whakamāoritia tēnei karo pūtāhui me te whakawhāititanga o te
taunahatanga e whakaratohia ana i runga nei kia tino pātata rawa
ka taea tōna āwhiwhi ki tētahi karo, whakakore pūmau o te
taunahatanga katoa.
Wāhanga 6 – Te Roanga me te Whakamutu.
-
E hāngai ana tēnei Raihana Tūmatanui mō te roanga o te Manatārua
me ngā Motika Rite kua raihanatia i konei. Heoi anō, ki te kore
Koe e tautuku ki tēnei Raihana Tūmatanui, ka mutu aunoa Ō motika i
raro i tēnei Raihana Tūmatanui.
-
I ngā āhuatanga i whakamutua aunoatia Tō motika ki te whakamahi
i Ngā Rawa Kua Raihanatia i raro i te Wāhanga 6(a):
-
ka whakatūria aunoatia anō hei te rā whakatika i te
takahitanga, engari rā ka whakatikahia i roto i te 30 rā atu i
Tō kite i te takahitanga; tēnei rānei,
- ka āta whakatūria anō e te Kaituku Raihana.
Hei karo i te rangirua, kāore he pānga o tēnei Wāhanga
6(b) ki tō te Kaituku Raihana motika ki te
rapa rongoā mō Ō takahitanga o tēnei Raihana Tūmatanui.
-
Hei karo anō i te rangirua, ka tuku pea te Kaituku Raihana i Ngā
Rawa Kua Raihanatia i raro i ngā ture me ngā herenga rerekē, ka
whakamutu rānei i te tohatoha o Ngā Rawa Kua Raihanatia i ngā wā
katoa; heoi, mā te pērā e kore e poroa tēnei Raihana Tūmatanui.
-
Ka ora tonu ngā Wāhanga 1, 5,
6, 7, me te
8 te whakamutunga o tēnei Raihana Tūmatanui.
Wāhanga 7 – Te Roanga me te Whakamutu.
-
Kāore e herea te Kaituku Raihana ki ētahi anō ture rerekē, herenga
rerekē rānei e kōrerotia ana e Koe engari ia kua āta whakaaetia
ērā.
-
E noho wehewehe ana, e noho motuhake ana ngā whakaritenga,
whakaaetanga rānei e pā ana ki Ngā Rawa Kua Raihanatia kāore i te
kōrerotia i roto nei, i ngā ture me ngā herenga o tēnei Raihana
Tūmatanui.
Wāhanga 8 – Te Whakamāoritanga.
-
Hei karo i te rangirua, kia kaua tēnei Raihana Tūmatanui e
whakamāoritia ki te whakaiti, whakawhāiti, whakatiki, uta rānei i
ngā herenga ki te whakamahinga o Ngā Rawa Kua Raihanatia tērā ka
whakamahia ā-turetia me te kore whakaaetanga i raro i tēnei
Raihana Tūmatanui.
-
Ki te whānuitanga ka taea, mēnā ka meinga e kore e taea te uruhi
tētahi whakaratonga o tēnei Raihana Tūmatanui, ka whakahou
aunoatia ki te iti rawa ka taea ki te whakarite ka taea te uruhi.
Ki te kore e taea te whakaratonga te whakahou, ka motuhia i tēnei
Raihana Tūmatanui me te kore whai pānga ki te uruhinga o ngā ture
me ngā herenga e toe ana.
-
E kore e whakakorea tētahi herenga o tēnei Raihana Tūmatanui, e
kore hoki e whakaaetia tētahi hapa tautuku engari ia ka āta
whakaaetia e te Kaituku Raihana.
-
Kāore tētahi mea i roto i tēnei Raihana Tūmatanui e here, e
whakakore, e kitea ana rānei ki te here, ki te whakakore rānei, i
ngā painga me ngā āraitanga e hāngai ana ki te Kaituku Raihana, ki
a Koe rānei, tae atu ki ērā e ahu mai ana i ngā tukanga ā-ture o
tētahi rohe ture, tētahi mana rānei.
About Creative Commons
Creative Commons is not a party to its public licenses.
Notwithstanding, Creative Commons may elect to apply one of its
public licenses to material it publishes and in those instances will
be considered the "Licensor." The text of the Creative Commons
public licenses is dedicated to the public domain under the
CC0 Public Domain Dedication.
Except for the limited purpose of indicating that material is shared
under a Creative Commons public license or as otherwise permitted by
the Creative Commons policies published at
creativecommons.org/policies, Creative
Commons does not authorize the use of the trademark "Creative
Commons" or any other trademark or logo of Creative Commons without
its prior written consent including, without limitation, in
connection with any unauthorized modifications to any of its public
licenses or any other arrangements, understandings, or agreements
concerning use of licensed material. For the avoidance of doubt,
this paragraph does not form part of the public licenses.
Creative Commons may be contacted at
creativecommons.org.
Creative Commons is the nonprofit behind the open licenses and other
legal tools that allow creators to share their work. Our legal tools
are free to use.